Σχετικά με τη Σμίξη, οι Wace και Thompson γράφουν: « Η Σμίξη είναι ένα γραφικό χωριό με περίπου εκατό σπίτια και, καθώς βρίσκεται στο κοίλωμα στην αρχή της κοιλάδας, δεν φαίνεται παρά μόνο από κοντά. Παρά το γεγονός ότι αναφέρεται ως ατάραχο και ευχάριστο, οι κάτοικοί του διαχειμάζουν πάντα στις πεδιάδες γύρω από την Ελασσόνα και τη Λάρισα. Η Σμίξη δεν ήταν πάντα ένα αποκλειστικά νομαδικό χωριό. Ορισμένοι κάτοικοι έμεναν κάποτε μόνιμα εκεί και αφοσιώνονταν στη γεωργία. Λένε ότι χαμηλότερα στην κοιλάδα, σε ένα μέρος που ονομάζεται Μπίγκα, υπήρχε κάποτε ένα χωριό γεωργών. Οι κάτοικοι αυτού ενώθηκαν με άλλους και ίδρυσαν τη Σμίξη, η οποία αρχικά βρισκόταν ψηλότερα στην πλαγιά του λόφου από ό,τι σήμερα.
Στην κοιλάδα υπάρχει ένα ψηλό πεύκο που ονομάζεται δέντρο του Αγίου Κοσμά. Λένε ότι όταν επισκέφθηκε τη Σμίξη, ευλόγησε το δέντρο και στερέωσε έναν ξύλινο σταυρό στην κορυφή του. Το δέντρο από τότε έχει μεγαλώσει πολύ, αλλά ο σταυρός παραμένει, μαρτυρώντας έτσι την αλήθεια της ιστορίας. Τα σπίτια στη Σμίξη είναι περιποιημένα αλλά μικρά, εκτός από μερικά που έχουν χτιστεί από μετανάστες ή επιτυχημένους ληστές. Τα βλάχικα είναι η μόνη ομιλούμενη γλώσσα στην εκκλησία, αλλά η διάλεκτος περιέχει πολλές ελληνικές λέξεις. Οι κάτοικοι της Σμίξης ασκούν τα ίδια επαγγέλματα με αυτούς στη Σαμαρίνα, είναι δηλαδή βοσκοί και μουλαράδες. Ένα δύσβατο μονοπάτι από το χωριό οδηγεί πάνω από τη Γομάρα στην Μπριάζα (Δίστρατο) και την κοιλάδα του Αώου, ενώ ένα άλλο οδηγεί στην Αβδέλλα, περίπου δυόμισι ώρες μακριά».




















